FANDOM


Invars (aht. Інварs) - potoczna odmiana języka ahtialańskiego ajlałai, stanowiąca według niektórych mikujskich językoznawców oddzielny dialekt, a nawet język. Invars jest typowy dla Yınıti oraz nizin Starej Ahtialii od południa Harnii, aż po Quilkaç.

FonetykaEdytuj

SamogłoskiEdytuj

Invars posiada 12 fonemów samogłoskowych. W nawiasach zaznaczono alofony. Kolorem zielonym oznaczono dodane względem ajlałai dźwięki.

Przednie Centralne Tylne
Przymknięte
Blank vowel trapezoid.png
i • i˞
ɨ • ʉ
ɯ • u
e
ʏ˞
(ɘ)
o
ə
ɛ
ɔ
ä
Prawie przymknięte
Półprzymknięte
Średnie
Półotwarte
Prawie otwarte
Otwarte

W inwarsie, [i˞] oraz [ʏ˞] nie odróżniają się zasadniczo od tych w standardowym ahtialańskim, ale często można odnieść wrażenie, że mamy do czynienia z sylabicznym [ɻ] w wersjach otwartej i przymkniętej. Końcowe "ы" wymawiane jest zawsze jako [ɯ], w pozostałych sytuacjach słabe "ы" jest realizowane najczęściej jako [ʉ].

SpółgłoskiEdytuj

  Dwuwargowe Wargowo-
zębowe
Między-
zębowe
Zębowe Dziąsłowe
/zadziąsłowe
Podniebienne Welarne Języczkowe Nagłośniowe Krtaniowe
Nosowe m n ɲ ɰ̃ ʜ̃
Zwarte p b t, , d k g q ɢ ʔ
Afrykaty ʦ ʨ
Ejektywy p’ ʈ’ c’ k’ q’
Szczelinowe ɸ β~ⱱ̟ h̪͆ θ ð s z ʃ ʜ ʢ h ɦ
Drżące r ʁ
Uderzeniowe
Półsamogłoski w j
Boczne l ɬ · ɮ
Mlaski ǀ ǂ˞ʷʷ ǃ˞

AlofoniaEdytuj

  • ä + ɑ = ä, por. бааs ayl. /bɑːs/, inv. /bäːs/
  • ɨ ~ ʉ ~ ɯ, por. мымы ayl. /'mɨmʉ/, inv. /'mɯmɯ/
  • β ~ ⱱ̟, por. ава ayl. /'äβä/, inv. /'äⱱ̟a/
  • ʨ + ʧ = ʨ, por. чату ayl. /ʧä'tu/, inv. /ʨä'tʰu/; чєн ayl. /ʧɛn͈/, inv. /ʨen/ ← proces bardzo powszechny!
  • ɕ + ʃ = ʃ, por. щілт ayl. /ɕiwt/, inv. /ʃiwt/; ща¬ ayl. [ɕaʕ], inv. [ʃʢɑː] lub [ʃʢ̩ː] ← proces bardzo powszechny!
  • f, β = ɸ, β, por. фан ayl. /fɑn/, inv. /ɸän/
  • ɣ → ɦ, por. ғысыыр ayl. /ɣɨ'sɨːr/, inv. /ɦɨ'sɨːr/
  • ɾ → r, por. аран ayl. /äɾän/, inv. /ärän/ ← proces bardzo powszechny!
  • ǃ˞ʷʷ → ǂ˞ʷʷ, por. тьо ayl. /ǃ˞ʷʷuwɔ/, inv. /ǂ˞ʷʷuwɔ/
  • f, v wypadły
  • zanika iloczas

DysymilacjaEdytuj

  • x → ɬ, h, por. хін ayl. /çin/, inv. /ɬin/, por. хєн ayl. /xɛn/, inv. /hɛn/
  • sylaba "tu" → [tʰu], por. отураакавsт ayl. /ɔ'tuˌɾäːˌkaβst/, inv. /ɔ'tʰuˌräːkaβst/
  • silniej niż w ajlałai jest rozwinięta harmonia poliftongów
  • w wersji invars akcent może się przemieszczać względem ajlałai, najczęściej jednak zachowując modele:
    • Cv́Cv, CvCv́n͈, Cv́CvCv́, Cv́v2Cv́nvn, Cvv́2Cv͉, Cv́vCv

GramatykaEdytuj

Najczęściej mianownikowi odpowiada "ф-" wymawiane w razie trudności jako [ɸə] lub [β], oraz żeńskie i honoryfikatywne "н-", wypierając pozostałe prefiksy. Wołacz jest formowany przez prefiks "љ-"/"љө-" oraz "ља-" jako żeński.

SłownictwoEdytuj

Niektóre sformułowania typowe dla inwarsu przeniknęły do standardowego języka i głównie te można odnaleźć w słowniku języka ahtialańskiego. W większości zmiany wynikają z fonetyki (mowa błyskawiczna), np. w zdecydowanej większości istnieje podział na formy popularnych słów mocne i słabe. Mocna forma zaimka "ja" to вар: [ⱱ̟är], jednak w praktyce wymawia się to po prostu [vr̩] (forma słaba). Uznaje się też za kolokwialne używanie niektórych słów natury gramatycznej, np. "шар" jako przeczenie, funkcjonujące zamiast zwykłego "нє¬".

Ad blocker interference detected!


Wikia is a free-to-use site that makes money from advertising. We have a modified experience for viewers using ad blockers

Wikia is not accessible if you’ve made further modifications. Remove the custom ad blocker rule(s) and the page will load as expected.

Więcej z Fandomu

Losowa wiki